برنامه هاي توسعه اقتصادي، بستر شکل گيري هسته هاي اوليه دست اندرکاران صنعت احداث شامل مهندسان مشاور، سازندگان، پيمانکاران، توليد کنندگان و ... در کشور بوده ...
ادامه
مهندسى جديد در ايران که بر پشتوانه عظيمى از تجربه هاى حرفه اى مهندسان اين سرزمين طى سده اخير استوار است، نقش ويژه و انکارناپذيرى در توسعه کشور ايفاکرده است ودر نيم قرن گذشته به سازمان و مناسبات مدرن و با ملاحظات بومى دست يافته به گونه اى که کشور را در بسيارى موارد از حضور مهندسان خارجى بى نياز کرده است. مهندسان اين مرز و بوم همچنين توانسته اند با يک سازماندهى اجتماعى مردم نهاد، خردجمعى مهندسان را در قالب نهادهاى مدنى در خدمت اهداف توسعه اى کشور قرار دهند.
جامعه مهندسان مشاور ايران که در زمره بزرگ ترين و باسابقه ترينِ اين نهادها به شمار مى رود، همواره سعى کرده است نسبت به آن چه در اين حرفه مى گذرد، با تکيه بر منافع ملى و حرفه اى، رويکردى مسؤولانه داشته باشد؛ چراکه به خوبى مى داند مسؤوليت اجتماعى در جامعه امروز که مناسباتى مدرن دارد، مقوله اى است که در زمره ابتدايى ترين مسؤوليت هاى آن به عنوان يک نهاد مدنى قلمداد مى شود؛ البته مسؤوليت اجتماعى جامعه مهندسان مشاور ايران رويکردى نيست که تنها در قالب شرکت هاى عضو و در چارچوب تخصص هاى حرفه اى متعدد مهندسان مشاور تعريف شود، بلکه حساسيت در زمينه هاى نيروى انسانى، سرمايه هاى اقتصادى کشور و تصميم هاى حوزه مهندسى مشاور نيز در عرصه اين مسؤوليت اجتماعى است.
در همين راستا اگر قرار باشد توصيفى مسؤولانه از شرايط کنونى حرفه مهندسى، به ويژه مهندس مشاور داشته باشيم، نخستين فرآيندى که در اين زمينه مى توانيم مشاهده و بيان کنيم، "روند رو به افول شرکت هاى خصوصى مهندسى در کشور است". کم نيستند شرکت هايى که به دليل پرداخت نکردن مطالباتشان از سوى دولت، ماه هاست دستمزد کارکنان خود را نپرداخته اند و کم نيستند شرکت هايى که به دلايل مختلف _که هيچ يک از اين علت ها درحيطه اختيار آن ها نيست_ در حال ورشکستگى اند. البته اين فرآيند تنها گريبانگير شرکت هاى مهندس مشاور نيست؛ بلکه شرکت هاى پيمانکارى نيز از وضعيت مشابهى رنج مى برند و ادامه اين روند مى تواند به متلاشى شدن بسيارى از شرکت ها با تجربه هاى چند ده ساله مهندسى منجر شود که در زمره سرمايه هاى ملى کشور به شمار مى روند.
در شرايط کنونى، شرکت هاى مهندس مشاور، غالباً در يک وضعيت بى ثبات به سر مى برند و بسيارى از آن ها مجبور شده اند تعداد زيادى از کارشناسان خود را که سال ها با مرارت فراوان آموزش داده اند و تجربه هاى گرانبهايى به آنان انتقال داده اند، از دست بدهند و در اين ميان بسيارى از همين نيروهاى متخصص جذب کشورهاى ديگر شده اند که ضايعه بزرگ ديگرى براى کشور به شمار مى رود.
جامعه مهندسان مشاور ايران در راستاى مسؤوليت هاى اجتماعى که نسبت به منافع ملى و حرفه مهندسى دارد، برخود فرض مى داند به برخى از ريشه هاى اين نابسامانى در عرصه مهندسى کشور اشاره کند.
از آن جايى که طرح جامع مهندسى براى کشور وجود ندارد، فرآيند تصميم گيرى براى پروژه هاى ساخت، با فشار از بالا و به شکل دستورى صورت مى گيرد؛ در حالى که اين پروژه ها بايد براساس طرح جامع منطبق بر آمايش سرزمين تعريف شوند. از سوى ديگر غالب کارفرمايان مى خواهند طرح ها در عمرکوتاه مديريتى آن ها به سرانجام برسد؛ از اين رو بودجه هاى عمرانى نيز در همين راستا هزينه مى شوند، فارغ از اين که اين روش موجب مى شود بسيارى از طرح هاى زيربنايى پا نگيرد و شرکت هاى استخوان دار نيز فرسوده و مستهلک شده و از بين بروند. در واقع در اين پروژه ها آنچه اهميت دارد کلنگ زنى و افتتاح است نه ضرورت آمايشى و بهره بردارى صحيح و اصولى از پروژه ها؛ در حالى که در بسيارى از موارد به علت مستعجل بودن مناصب و طولانى شدن اجراى پروژه، مرجع کلنگ زنى، همان مرجع افتتاح کننده نيست و در اين ميان تنها بايد تاوان کار را با هزينه هاى هنگفت ضايعات و استهلاک پرداخت کرد.
از سوى ديگر، هرچند تفسيرى که از اصل 44 قانون اساسى در سياست هاى کلان راهبردى به عمل آمده و در زمره سياست هاى کلى کشور به شمار مى رود، حمايت و تقويت بخش خصوصى است؛ اما روش هاى به کار گرفته شده در مورد فرآيند پروژه هاى احداث نه تنها در جهت تقويت بخش خصوصى نيست، بلکه مجموعه سياست هاى اعمال شده در تعريف پروژه ها، ارجاع پروژه هاى عمرانى کشور به نهادهاى حکومتى و همچنين عدم پرداخت مطالبات شرکت هاى مهندسى را به همراه داشته است که به تضعيف اين شرکت ها و مهم تر از آن به تضعيف نظام مهندسى در کشور منجر شده است. بايد توجه داشت که به علت پرداخت نکردن مطالبات شرکت هاى مهندسى _که بدون اهداف تعريف شده اى صورت مى گيرد_ ما شاهد چالش هاى مالى شديد در شرکت هاى مهندسى هستيم.
به هرحال اين پرسش اساسى وجود دارد که عدم همراهى نظام کارفرمايى در پرداخت مطالبات مهندسان مشاور و پيمانکاران با چه دلايل و توجيهى صورت مى گيرد و آيا در مورد آسيب شناسى آن اقدامى صورت گرفته است؟
«مهندس مشاور» براين باور است که استمرار سياست هاى مطرح شده در بالا، علاوه بر آسيب رساندن به شرکت هاى مهندسى، بحث توسعه و اشتغال را به عنوان يک چالش جدى پيش روى کشور مى گذارد؛ در حالى که "بيکاري" درميان فارغ التحصيلان دانشگاه ها به عنوان يک معضل اجتماعى مطرح است، خيل عظيم فارغ التحصيلان مؤسسات عالى و دانشگاه ها نيز در راهند که انديشيدن در مورد آن اجتناب ناپذير به نظر مى رسد.
متولي کيست؟
مسؤوليت اجتماعى ما 
نسخه قابل چاپ
ممکن است پيش خودتان فکر کنيد کساني که حافظه بسيار خوبي دارند از هوش بيشتري نسبت به ديگران برخوردار هستند! اما حقيقت اين است ...
دستورالعمل مالچ پاشي استفاده از مالچ نفتي، عنوان کتابي است که مهندس علي خلدبرين از مهندسان مشاور پايداري طبيعت و منابع آن ...